خلاصه کتاب سیمای انسان در قرآن براساس تفسیر نور

صبح که از خواب بیدار می‌شوی، اولین فکرت چیست؟ قبض آب، بنزین ماشین، حرف رئیس، درس بچه‌ها، قسط خانه... وسط این همه سر و صدا، کی فرصت می‌کنی از خودت بپرسی: «من اصلاً کیستم؟ از کجا آمده‌ام؟ برای چه اینجایم؟ به کجا می‌روم؟» کتاب «سیمای انسان در قرآن» دقیقاً برای همین لحظه‌ها نوشته شده. یک ربع وقت بگذار تا بفهمی این بدنی که حملش می‌کنی، فقط یک کالسکه است برای چیزی به نام «روح».

این کتاب را حجت‌الاسلام محسن قرائتی، همان کسی که سال‌هاست با زبان ساده و صمیمی قرآن را به خانه‌های ما برده، با قلم روانش برایمان آماده کرده. چیزی که پیش رو داری، یک تفسیر موضوعی از مجموعه ده جلدی «تفسیر نور» است؛ اما نه درباره احکام و نه درباره تاریخ، بلکه درباره خودت. درباره انسان. درباره موجود عجیبی که فرشتگان به او سجده کردند و ابلیس به خاطرش لعنت شد. موجودی که می‌تواند خلیفه خدا روی زمین باشد و در همان حال، از حیوان هم پست‌تر شود.

کتاب از نه فصل اصلی تشکیل شده: از آفرینش انسان و ماجرای آدم، تا هدف از آفرینش، جایگاه انسان در نظام هستی، رابطه خدا با انسان، رابطه انسان با فرشتگان و شیطان، ابعاد وجودی انسان (روح، قلب، عقل، نفس)، فطرت، اختیار و قدرت انسان، و در نهایت مراحل حیات از دنیا تا برزخ و آخرت. شاید بپرسی چرا باید این کتاب را بخوانم؟ جوابش یک کلمه است: چون این کتاب درباره تو نوشته شده.

نکته جذاب این کتاب این است که فقط از خوبی‌های انسان حرف نمی‌زند و فقط بدی‌هایش را به رخ نمی‌کشد. صادقانه می‌گوید: انسان هم می‌تواند از فرشته بالاتر برود و هم از حیوان پایین‌تر بیاید. این بستگی به انتخاب خودش دارد. کتاب به تو نشان می‌دهد که چطور از همان استعدادی که در نهادت هست (فطرت خداجویی) استفاده کنی، چطور با اختیار خودت، سرنوشتت را تغییر بدهی و چطور از وسوسه‌های شیطان که از چهار طرف به تو حمله می‌کند، در امان بمانی.

اما شاید مهم‌ترین پیام کتاب این باشد: تو فقط یک جسم نیستی. روح تو از امر خداست و جاودانه است. خواب‌هایی که می‌بینی، رابطه‌ات با خدا، عشق و عاطفه و آن حس عجیب که توی دل تنهایی به کسی پناه می‌بری، همه نشانه‌های همان روح الهی‌اند. دنیا فقط یک بازار است و تو تاجری. می‌توانی سرمایه‌ات را با خدا معامله کنی یا با شیطان. سود یکی بهشت و رضوان است، سود دیگری چیزی جز حسرت ابدی نیست.

این کتاب به درد امروز ما می‌خورد، چون ما را از سردرگمی نجات می‌دهد. در دنیایی که هر روز یک هویت جدید به ما می‌دهند (تو یک مصرف‌کننده‌ای، تو یک رای‌دهنده‌ای، تو یک کارمندی، تو یک ماشین تولید و مصرف)، یادآوری می‌کند که تو چیزی بیشتر از این حرف‌ها هستی. تو خلیفه خدا روی زمینی.

در چه صورتی از این کتاب لذت می‌بری؟

• اگه از زندگی روزمره خسته شده‌ای و می‌خواهی بفهمی اصلاً برای چه اینجایی.
• اگه دوست داری خودت را بهتر بشناسی، نه فقط اسم و رسمت را.
• اگه حس می‌کنی بین باورهات و رفتار روزمره‌ات فاصله افتاده.
• اگه می‌خواهی بدانی چطور می‌شود هم از دنیا لذت برد و هم آخرت را نساخت.
• اگه تشنه‌ای یک حرف صادق و عمیق درباره معنویت بدون شعار و کلیشه.