خلاصه کتاب الگوی شادی از نگاه قرآن و حدیث

تا حالا شده نیمه‌شب از خواب بپری، در حالی که هیچ اتفاق بدی نیفتاده، اما دلت مثل سیر و سرکه می‌جوشد؟ آن احساس عجیب که انگار دنیا روی دوشت سنگینی می‌کند، بی‌آن که دلیل مشخصی داشته باشی؟

فرض کن ماشین را پارک کرده‌ای، چند دقیقه‌ای مانده به اذان صبح، هنوز نخوابیده‌ای. داری به فردا فکر می‌کنی، به قسط ماه بعد، به حرفی که دیروز به همسرت زدی، به آینده بچه‌ها. اصلاً یادت رفته آخرین باری که از ته دل خندیدی کی بود. این کتاب برای همین لحظه‌هاست.

کتاب «الگوی شادی از نگاه قرآن و حدیث» یک پژوهش جامع و کاربردی از محمد محمدی ری شهری است. این کتاب فقط یک مجموعه روایت خشک و کلاسیک نیست. یک جور «راهنمای عملی شاد زیستن» است که از دل آیات و روایات درآمده و با آخرین یافته‌های روان‌شناسی مثبت‌گرا تطبیق داده شده. جالب این جاست که مفاهیمی مثل «نظریه شادکامی پایدار» سونیا لوبومیرسکی - که در روان‌شناسی امروز خیلی معروف است - قرن‌ها پیش در کلمات معصومین علیهم السلام ریشه داشته.

نکته متمایز این کتاب در این است که اولاً شادی را تحقیر نمی‌کند. خیلی از ما فکر می‌کنیم آدم مذهبی باید همیشه اخمو و غمگین باشد. این کتاب می‌گوید نه، پيامبر خدا از شوخ‌ترین مردم بود و تبسّم در چهره مبارکش همیشه بود. ثانیاً شادی را به سطحی‌ترین لذت‌ها (مثل خوردن و خوابیدن) خلاصه نمی‌کند، اما آن را تحریم هم نمی‌کند. از خوردن کدو و انگور سیاه و استحمام و بوی خوش گرفته تا قناعت و صبر و توسل به اهل بیت، همه را به عنوان عوامل شادی معرفی می‌کند.

اما شاید مهم‌ترین بخش کتاب این باشد که «غصّه را هم تقسیم می‌کند». غصه‌ها دو دسته‌اند: غصه‌های باطل و بیهوده که آدم را نابود می‌کنند، و غصه‌های شادی‌آفرین مثل اندوه بر گناه، اندوه بر کمبود عبادت، و اندوه بر مصائب اهل بیت. بعضی غصه‌ها را باید خورد، چون آدم‌سازند.

امروز عصر اضطراب است. داروهای ضدافسردگی پرفروش‌ترین داروهای جهانند. این کتاب می‌گوید نود درصد چیزهایی که نگرانت می‌کنند هیچ وقت اتفاق نمی‌افتند. و اگر داری غصه می‌خوری، شاید وقتش رسیده اول از خودت بپرسی: برای چه؟

در چه صورتی از این کتاب لذت می‌بری؟

• اگه از نگرانی‌های بی‌دلیل و اضطراب‌های شبانه خسته شده‌ای.
• اگه فکر می‌کنی آدم مذهبی باید همیشه غمگین و جدی باشد.
• اگه می‌خواهی بدانی چطور با دیگران مدارا کنی و شادشان کنی.
• اگه دنبال نسخه‌های عملی برای شادی پایدار از زبان اهل بیت علیهم السلام هستی.
• اگه آماده‌ای با «قناعت» آشتی کنی و از وسواس فکری درباره آینده رها شوی.