بسم الله الرحمن الرحیم
برترین نعمت معنوی که خدا در قرآن از آن یاد کرده، نعمت رسالت و امامت است و در غدیر خم بود که خدا فرمود: امروز دین شما را کامل کردم و نعمت را بر شما تمام نمودم.

در سراسر هستی، هر نعمتی چه مادی و چه معنوی از خداست. نعمت‌های معنوی مراتب و درجاتی دارد که برترین آن‌ها رسالت و امامت است. قرآن از این دو نعمت با واژه «منّت» یاد کرده؛ یعنی نعمتی سنگین و توان‌فرسا که حمل و هضم آن دشوار است. فرشتگان با همه قداستشان، نمی‌توانند هدایت مستقیم جامعه بشری را بر عهده بگیرند. این کار فقط از انسان کامل برمی‌آید؛ کسی که می‌تواند فیض الهی را معصومانه دریافت کند و معصومانه به مردم ابلاغ نماید.

در قرآن، تنها درباره جریان غدیر خم و ولایت امیرمؤمنان(علیه السلام) تعبیر «اتمام نعمت» آمده است. خدا نفرمود «نعمت دادم»، بلکه فرمود «نعمت را بر شما تمام کردم». همان‌طور که نبوت پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) کامل‌ترین نبوت است و پس از آن نبوت‌ای نیست، ولایت و امامت علی و اولاد او نیز کامل‌ترین امامت است و پس از آن امامتی نیست.

خدا در آیه غدیر به پیامبر می‌فرماید: اگر علی را به جانشینی منصوب نکنی، اصلاً رسالت الهی را ابلاغ نکرده‌ای. امامت تداوم رسالت است و تضمین‌کننده اصل دین. در این آیه، هم «رسالت رسول» مطرح شده و هم «ربوبیت خدا». رسالت اقتضا دارد که پیام خدا به درستی ابلاغ شود و اگر این پیام ابلاغ نشود، گویا هیچ کاری انجام نشده است.

خدا در ادامه آیه می‌فرماید: خدا تو را از آسیب مردم حفظ می‌کند. نگرانی پیامبر از خطر نظامی نبود، زیرا او هرگز از کسی نمی‌ترسید. نگرانی او از خطر فرهنگی و جوسازی مردم بود؛ مبادا بگویند که رسول خدا می‌خواهد پسرعمو و داماد خود را جانشین کند. بدترین مشکل برای رهبران الهی، ضعف فرهنگی مردم است. موسای کلیم(علیه السلام) از دریا و شمشیر نمی‌ترسید، اما وقتی ساحران با جادوی خود مردم را فریب دادند، ترسید؛ نه از جان خود، بلکه از این که مردم نتوانند سحر را از معجزه تشخیص دهند و جاهلان پیروز شوند. ترس پیامبر اسلام هم از همین بود که مردم نتوانند تشخیص دهند ولایت علی در غدیر، حکم خدا و نصب الهی است، نه توطئه و امارت‌طلبی.

در روز غدیر، کافران از کارشکنی در دین ناامید شدند. خدا فرمود: امروز کافران ناامید شدند، پس از آنان نترسید و از من بترسید. امروز دین شما را کامل و نعمت را تمام کردم و اسلام را برای شما برگزیدم. دشمنان پیامبر می‌گفتند: ما مرگ او را انتظار می‌کشیم، چون با مرگ او بساطش برچیده می‌شود. اما در غدیر، حادثه‌ای رخ داد که آنان را ناامید کرد. سوره کوثر هم به پیامبر بشارت داد که دشمن تو ابتر و بی‌نتیجه است. بارزترین مصداق کوثر، وجود مبارک فاطمه زهرا(سلام الله علیها) است.

چند حکم فقهی مانند حرمت مردار و خون، که قبلاً هم نازل شده بود، نمی‌تواند مایه ناامیدی کافران شود. این آیه درباره روز غدیر نازل شده که معلم و مفسر قرآن، مدافع دین و حافظ نظام اسلامی منصوب شد. امامت و ولایت مایه امید مسلمانان و ناامیدی کافران است. دین بی‌ولایت، مورد طمع بیگانگان است، اما دین دارای متولی و رهبر، آنان را ناامید می‌کند.

خدا نفرمود منافقان ناامید شدند، بلکه از ناامیدی کافران خبر داد. خطر منافقان هم‌چنان باقی بود. از این رو فرمود: از من بترسید. اگر مسلمانان از خدا نترسند و به نفاق آلوده شوند، این نعمت بزرگ از آنان گرفته می‌شود. هر نعمتی که با ناسپاسی روبرو شود، رخت برمی‌بندد.

در عصر غیبت کبرا نیز رهبری ولی فقیه، حافظ و نگهبان مرزهای دین و نظام اسلامی است. فقیه از نظر شخصیت حقیقی با دیگران فرقی ندارد، اما شخصیت حقوقی او که فقاهت، عدالت، مدیریت و شجاعت است، او را ممتاز می‌کند. فتوا و حکم قضایی و ولایی او بر همگان واجب‌الاطاعت است، حتی بر خودش. ولایت فقیه وکالت نیست، چون کسی صاحب اختیار دین نیست تا فقیه را وکیل کند. آنچه در اصل برای پیامبر بود، به نیابت به شخصیت حقوقی ولی فقیه داده می‌شود. خدای سبحان کمال دین و تمام نعمت را در سایه ولایت اهل بیت(علیهم السلام) می‌داند. دینی که ولایت دارد، کامل و خداپسند است. اسلام بی‌ولایت و قرآن بدون عترت، مورد طمع بیگانگان است.